Người La Hủ cư trú ở vùng núi cao Mường Tè (Lai Châu), nói tiếng thuộc nhóm Tạng - Miến, gồm ba nhóm La Hủ đen, vàng, trắng. Họ làm nương du canh, săn bắt, hái lượm, đan lát và rèn; ngày nay phổ biến nhà trệt, Tết cổ truyền vào nửa cuối tháng Chạp.
Người Lào cư trú xen kẽ với người Thái, Lự, Khơ Mú ở vùng Tây Bắc, nói tiếng thuộc nhóm Tày - Thái. Họ làm lúa nước, nghề gốm và dệt thổ cẩm phát triển; nhà sàn có mái kéo dài tạo hiên đặt khung cửi, Tết Bun Pi May và lễ hội Bun Huột Nặm là nét văn hóa tiêu biểu.
Người Hà Nhì sống chủ yếu dọc biên giới Việt - Trung, Việt - Lào ở vùng Tây Bắc, nói tiếng thuộc nhóm Tạng - Miến. Họ làm ruộng bậc thang kết hợp nương rẫy, ở nhà đất tường dày hợp với khí hậu lạnh vùng cao; lễ hội Khô già già của nhóm Hà Nhì đen là nét văn hóa tiêu biểu.
Người Kháng là một trong những cư dân sinh sống lâu đời nhất ở miền Tây Bắc, tiếng nói thuộc nhóm Môn - Khơ Me, sống chủ yếu ở Sơn La, Điện Biên và Lai Châu. Họ làm nương rẫy, giỏi đan lát và đóng thuyền độc mộc, ở nhà sàn và có trang phục gần giống người Thái.
Người Khơ Mú sống chủ yếu ở vùng núi Tây Bắc, một bộ phận ở miền núi Thanh Hóa, Nghệ An, nói tiếng thuộc nhóm Môn - Khơ Me. Họ canh tác nương rẫy, ở nhà sàn, họ mang tên thú, chim, cây; hát tơm và Tết cơm mới sau vụ gặt là nét văn hóa tiêu biểu.
Người Giáy sống ở vùng núi phía Bắc, chủ yếu ở Lào Cai, vùng Hà Giang cũ và Lai Châu, nói tiếng thuộc ngữ hệ Thái - Ka Đai. Họ làm ruộng bậc thang, ở nhà sàn hoặc nhà đất ba gian có bàn thờ ở gian giữa; lễ hội Roóng Poọc (xuống đồng) là nét văn hóa tiêu biểu.
Người Dao thường sống ở vùng lưng chừng núi các tỉnh miền núi phía Bắc, nói tiếng thuộc nhóm Hmông - Dao và gồm nhiều nhóm địa phương. Họ làm nương, ruộng nước, có nghề thêu, nhuộm chàm; lễ cấp sắc đánh dấu việc nam giới trưởng thành.
Người Mông sống chủ yếu ở vùng núi cao phía Bắc, nói tiếng thuộc nhóm Mông - Dao. Họ làm nương, ở nhà trệt ba gian hai chái, trang phục sặc sỡ; chợ phiên vùng cao là sinh hoạt đặc trưng.
Người Thái sống tập trung ở vùng Tây Bắc và miền tây Bắc Trung Bộ, gồm hai ngành Thái Đen và Thái Trắng, nói tiếng thuộc nhóm Tày - Thái. Họ trồng lúa nước ở thung lũng, ở nhà sàn, tổ chức xã hội cổ truyền theo bản mường; nghệ thuật xòe và thực hành Then được UNESCO ghi danh.
Người Kinh (Việt) là dân tộc đa số của Việt Nam, tổ tiên định cư lâu đời ở Bắc Bộ và bắc Trung Bộ, nói tiếng Việt thuộc nhóm Việt - Mường. Họ trồng lúa nước từ rất sớm, sống theo làng xã, thờ cúng tổ tiên; Tết Nguyên đán là lễ tết lớn nhất, quan họ là loại hình dân ca tiêu biểu.