Tỉnh · Miền Nam
Đơn vị hành chính hiện hành, hiệu lực từ 1 tháng 7, 2025. Căn cứ: Nghị quyết 202/2025/QH15 (chưa đối chiếu văn bản)
Các đơn vị hành chính dưới đây nay thuộc Tây Ninh.
Long An (chưa đối chiếu văn bản)
Hợp nhất vào tỉnh Tây Ninh từ 01/07/2025 theo Nghị quyết 202/2025/QH15
Căn cứ: Nghị quyết 202/2025/QH15
Lễ hội Núi Bà Đen (Lễ vía Bà Linh Sơn Thánh Mẫu)
Ngày 4 tháng 5 âm lịch
Lễ vía Bà Linh Sơn Thánh Mẫu trên núi Bà Đen (Tây Ninh), mùng 4–6 tháng Năm âm lịch, nổi bật với lễ tắm Bà lúc nửa đêm, trình thập cúng, múa mâm vàng; di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Đầu xuân núi còn có Hội xuân tháng Giêng.
10 bài
Danh mục: Cận hiện đạiThời kỳ: Cận hiện đại
Nguyễn Trung Trực là thủ lĩnh nghĩa quân Nam Kỳ, nổi tiếng với trận đốt tàu L’Espérance năm 1861 và cuộc đánh đồn Kiên Giang năm 1868. Bài nêu hai chiến công, việc bị bắt và hành hình, cùng những điểm nguồn còn lệch về năm sinh, quê quán và số liệu.
Danh mục: Văn Lang – Âu LạcThời kỳ: Văn Lang – Âu Lạc
Văn hóa Đồng Nai là văn hóa khảo cổ thời kim khí ở miền Đông Nam Bộ, cùng Đông Sơn và Sa Huỳnh làm thành ba trung tâm kim khí của Việt Nam; nổi bật với khuôn đúc đồng, đàn đá, mộ chum và buôn bán ven biển. Niên đại và cách phân kỳ còn tranh luận.
Danh mục: Tín ngưỡng – tôn giáo
Bà Ngũ Hành là nhóm năm nữ thần ứng với Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ, được thờ phổ biến ở Nam Bộ nhưng mờ nhạt ở miền Bắc và miền Trung. Bài nêu số liệu miễu, giả thuyết tiếp biến Việt – Hoa của Lê Công Lý, các miếu ven biển Đông Nam Bộ và xu hướng hỗn dung.
Danh mục: Lễ hội
Lễ vía Bà Linh Sơn Thánh Mẫu trên núi Bà Đen (Tây Ninh), mùng 4–6 tháng Năm âm lịch, nổi bật với lễ tắm Bà lúc nửa đêm, trình thập cúng, múa mâm vàng; di sản văn hóa phi vật thể quốc gia. Đầu xuân núi còn có Hội xuân tháng Giêng.
Danh mục: Tín ngưỡng – tôn giáo
Bà Đen là vị thần chủ của núi Bà Đen (Tây Ninh), nơi giao thoa tín ngưỡng Khmer, Chăm, Việt. Bài nêu ba huyền tích về Bà, các lớp văn hóa trong hình tượng Linh Sơn Thánh Mẫu, các điểm thờ ở chùa trên núi và việc Lễ vía Bà được công nhận di sản quốc gia.
Danh mục: Cận hiện đạiThời kỳ: Cận hiện đại
Nguyễn Đình Chiểu, nhà thơ mù ở Nam Bộ, là tác giả truyện thơ Lục Vân Tiên và Văn tế nghĩa sĩ Cần Giuộc (1861). Bài nêu tiểu sử, các tác phẩm chính, những chi tiết còn lệch giữa các nguồn và việc UNESCO ghi nhận năm 2021.
Danh mục: Tín ngưỡng – tôn giáo
Người Chăm theo Islam gồm hai cộng đồng: Bàni (Awal) ở Ninh Thuận, Bình Thuận cũ, hình thành từ cuối thế kỷ XVI và pha tín ngưỡng bản địa, và Chăm Islam chính thống ở Nam Bộ, đông nhất ở An Giang. Bài nêu số liệu theo nguồn và các ý kiến khác nhau về tên gọi.
Danh mục: Ẩm thực vùng miền
Bánh canh Trảng Bàng là đặc sản của vùng Trảng Bàng, Tây Ninh: sợi bánh bột dẻo dai, nước lèo xương heo, ăn kèm giò heo, rau sống và nước mắm chua ngọt. Nguồn gốc chỉ có truyền thuyết về "bà Tổ" bán bánh; các nguồn mô tả sợi bánh (bột gạo hay thêm bột năng) hơi khác nhau.
Danh mục: Tín ngưỡng – tôn giáoThời kỳ: Cận hiện đại
Cao Đài (Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ) là tôn giáo hình thành ở Nam Kỳ năm 1926, dung hợp Nho, Phật, Lão và các tín ngưỡng khác, lấy Thiên Nhãn làm biểu tượng; Tòa Thánh Tây Ninh là trung tâm của đạo. Bài nêu nguồn gốc, giáo lý, tổ chức, kiến trúc và các điểm nguồn ghi khác nhau.
Danh mục: 54 dân tộc
Người Kinh (Việt) là dân tộc đa số của Việt Nam, tổ tiên định cư lâu đời ở Bắc Bộ và bắc Trung Bộ, nói tiếng Việt thuộc nhóm Việt - Mường. Họ trồng lúa nước từ rất sớm, sống theo làng xã, thờ cúng tổ tiên; Tết Nguyên đán là lễ tết lớn nhất, quan họ là loại hình dân ca tiêu biểu.
