Hội làng Nành (Ninh Hiệp xưa, nay là xã Phù Đổng, Hà Nội) từ mùng 4 đến mùng 6 tháng Hai âm lịch, nổi tiếng với lễ rước Âm lúc nửa đêm và tục nâng cây phan; di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2025.
Lễ hội chùa Thầy (Quốc Oai, Hà Nội) diễn ra từ mùng 5 đến mùng 7 tháng Ba âm lịch để tưởng nhớ Thiền sư Từ Đạo Hạnh, với tế khai hội, mộc dục, rước kiệu và múa rối nước; di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2024.
Lễ hội của cư dân Bát xã Loa Thành quanh thành Cổ Loa (Hà Nội), tưởng nhớ An Dương Vương; chính hội mùng 6 tháng Giêng với lễ rước kiệu và tế lễ tại đền Thượng.
Lễ hội đền Hai Bà Trưng ở Hạ Lôi, xã Mê Linh (Hà Nội), từ mùng 4 đến mùng 10 tháng Giêng, chính hội mùng 6, tưởng nhớ Trưng Trắc, Trưng Nhị với rước kiệu và nghi thức giao kiệu.
Lễ hội kỷ niệm chiến thắng Ngọc Hồi – Đống Đa (1789) tại gò Đống Đa, Hà Nội, tưởng nhớ Hoàng đế Quang Trung – Nguyễn Huệ; chính hội ngày mùng 5 tháng Giêng với lễ rước, dâng hương và phần hội.
Cải táng (bốc mộ, cải cát) là tục chôn tạm rồi bốc xương cho vào tiểu sành sau khoảng ba năm, phổ biến ở Bắc Bộ, Thanh Hóa, Nghệ An. Một nghiên cứu cho rằng tục này xuất hiện muộn, từ thế kỷ XV trở đi; nguồn khác nêu xu hướng hỏa táng tăng. Các tác giả đánh giá khác nhau.
Đền Quán Thánh (Trấn Vũ quán) thờ Huyền Thiên Trấn Vũ, vị thần trấn phương Bắc trong Thăng Long tứ trấn. Bài tóm tắt truyền thuyết, lịch sử đền, pho tượng đồng đen năm 1677, lễ hội mùng 3 tháng 3 âm lịch và những điểm các nguồn ghi khác nhau.
Disputed
Category: Lê Trung hưng – Trịnh – NguyễnPeriod: Lê Trung hưng – Trịnh – Nguyễn
Trịnh Cương cầm quyền phủ chúa 1709–1729 với các biện pháp về ruộng đất, thuế tô – dung – điệu, thi cử và biên giới. Bài nêu các mốc theo nhiều nguồn, mặt trái cuối đời và những điểm chưa thống nhất.
Từ 1360 đến 1390 Chế Bồng Nga nhiều lần đưa quân đánh Đại Việt, bốn lần vào Thăng Long. Bài nêu bối cảnh suy yếu cuối triều Trần, các mốc 1371–1383, trận Hải Triều năm 1390 và những chỗ các nguồn đếm khác nhau.
Historical record
Category: Hồ – Lê sơ – MạcPeriod: Hồ – Lê sơ – Mạc
Từ Lê Uy Mục đến Lê Tương Dực rồi cuộc binh biến 1516, triều Lê sơ rơi vào loạn lạc. Bài nêu Cửu Trùng đài, vụ Trịnh Duy Sản giết vua, Trần Cảo chiếm kinh thành, Mạc Đăng Dung nổi lên và những chỗ nguồn lệch nhau.
Năm 1028, sau khi Lý Thái Tổ mất, ba hoàng tử đem quân vây thành tranh ngôi với Thái tử Lý Phật Mã; Lê Phụng Hiểu chém Vũ Đức vương, dẹp loạn. Bài kể diễn biến, cách xử trí sau loạn, lệ thề đền Đồng Cổ và việc ghi nhớ Lê Phụng Hiểu.
Historical record
Category: Bắc thuộc và đấu tranh giành độc lậpPeriod: Bắc thuộc
Chùa Kiến Sơ ở Phù Đổng (Gia Lâm, Hà Nội) là nơi, theo Thiền uyển tập anh, thiền sư Vô Ngôn Thông đến năm 820 và truyền pháp cho Cảm Thành, mở dòng thiền Vô Ngôn Thông. Bài nêu lai lịch chùa, kiến trúc, truyền thuyết về Lý Công Uẩn và các điểm nguồn còn lệch.
Bộ sưu tập của nhạc sĩ Hoàng Vân (1930–2018) gồm hơn 700 tác phẩm từ 1951 đến 2010, được UNESCO ghi vào Danh mục Ký ức thế giới năm 2025. Bài nêu nội dung, nguồn gốc tư liệu, nơi lưu giữ, lập luận của hồ sơ đề cử và các số liệu lệch giữa nguồn.
Chùa Bối Khê (Đại Bi tự, xã Tam Hưng, Hà Nội) khởi dựng thời Trần, thờ “tiền Phật, hậu Thánh”, có điện Thánh với hậu cung hai tầng tám mái và hệ đấu củng gỗ; được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt năm 2025. Bài nêu bố cục, kết cấu, di vật, địa đạo và các số liệu nguồn ghi chưa khớp.
Phú Vinh, thuộc xã Phú Nghĩa (Chương Mỹ cũ, Hà Nội), nổi tiếng với kỹ thuật xâu xiên bằng sợi mây, tranh chân dung bằng mây và chiếc lồng bàn. Bài nêu các thuyết về nguồn gốc nghề, công đoạn, nghệ nhân, thị trường và những mốc niên đại các nguồn ghi chưa khớp.
Chuyên Mỹ, xã ven sông Nhuệ ở phía nam Hà Nội, là làng khảm trai – sơn mài nổi tiếng: nghệ nhân cắt, mài vỏ trai ốc rồi gắn lên gỗ. Bài nêu truyền thuyết tổ nghề, công đoạn, sản phẩm, mốc công nhận 2025–2026, ô nhiễm làng nghề và các số liệu nguồn chưa khớp nhau.
Hát Dô là lối diễn xướng dân gian gắn với đền Khánh Xuân thờ Tản Viên Sơn Thánh ở Liệp Tuyết (Quốc Oai, Hà Nội). Theo lệ cũ, hội hát mở 36 năm một lần; sau lần cuối năm 1926, hát Dô gián đoạn hơn nửa thế kỷ rồi được phục hồi từ 1989. Bài nêu cách tổ chức, đội hình và chỗ các nguồn lệch nhau.