Khoảng năm: 1858 – nay
59 bài
Danh mục: Cận hiện đạiThời kỳ: Cận hiện đại
Gia Định báo, số đầu ra ngày 15/4/1865 tại Sài Gòn, là tờ báo chữ quốc ngữ đầu tiên của Việt Nam, khởi đầu như công báo của chính quyền Pháp ở Nam Kỳ. Bài nêu nội dung, những người điều hành và các điểm các nguồn ghi khác nhau.
Danh mục: Cận hiện đạiThời kỳ: Cận hiện đại
Alexandre Yersin (1863–1943), bác sĩ và nhà vi khuẩn học gốc Thụy Sĩ, phát hiện trực khuẩn dịch hạch năm 1894, sau đó sống và làm việc nhiều năm ở Nha Trang: lập cơ sở tiền thân của Viện Pasteur Nha Trang, thử trồng cao su, canh-ki-na và khảo sát cao nguyên Lang Biang.
Danh mục: Cận hiện đạiThời kỳ: Cận hiện đại
Trường Mỹ thuật Đông Dương, mở tại Hà Nội năm 1925 do họa sĩ Victor Tardieu làm hiệu trưởng, là tiền thân của Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam. Bài nêu quá trình thành lập, nội dung đào tạo, các học trò tiêu biểu và những điểm các nguồn ghi khác nhau.
Danh mục: Tín ngưỡng – tôn giáoThời kỳ: Cận hiện đại
Cao Đài (Đại Đạo Tam Kỳ Phổ Độ) là tôn giáo hình thành ở Nam Kỳ năm 1926, dung hợp Nho, Phật, Lão và các tín ngưỡng khác, lấy Thiên Nhãn làm biểu tượng; Tòa Thánh Tây Ninh là trung tâm của đạo. Bài nêu nguồn gốc, giáo lý, tổ chức, kiến trúc và các điểm nguồn ghi khác nhau.
Danh mục: Kiến trúcThời kỳ: Cận hiện đại
Nhà hát Lớn Hà Nội do người Pháp xây từ năm 1901, khánh thành 9/12/1911 theo mẫu Opéra Garnier thu nhỏ; công trình kết hợp nhiều phong cách, là nơi diễn ra nhiều sự kiện sau 1945 và được xếp hạng di tích quốc gia năm 2011.
Danh mục: Cận hiện đạiThời kỳ: Cận hiện đại
Đại học Đông Dương, lập ở Hà Nội theo quyết định của Toàn quyền Paul Beau, là trường đại học kiểu phương Tây đầu tiên ở Việt Nam. Bài nêu quá trình thành lập, mở lại năm 1917, các trường thành viên và những điểm nguồn ghi khác nhau.
Danh mục: Cận hiện đạiThời kỳ: Cận hiện đại
Cầu Long Biên, tên cũ là cầu Doumer, xây năm 1898–1902 bắc qua sông Hồng ở Hà Nội. Bài nêu ý tưởng, thiết kế của hãng Daydé & Pillé, quá trình xây dựng, đợt mở rộng thập niên 1920 và các số đo mà nguồn ghi khác nhau.
Danh mục: Cận hiện đạiThời kỳ: Cận hiện đại
Nguyễn Phan Chánh (1892–1984), người Hà Tĩnh, học khóa đầu Trường Cao đẳng Mỹ thuật Đông Dương và được coi là người đặt nền cho tranh lụa hiện đại Việt Nam. Bài nêu quá trình học, tranh tiêu biểu và các số liệu từ báo.
Danh mục: Cận hiện đạiThời kỳ: Cận hiện đại
Thơ mới là phong trào cách tân thơ ca Việt Nam, thường được tính từ bài Tình già của Phan Khôi năm 1932 đến khoảng 1945. Bài nêu tiền đề từ thập niên 1920, quá trình định hình và tuyển tập Thi nhân Việt Nam (1942).
Danh mục: Nghệ thuật trình diễnThời kỳ: Cận hiện đại
Cải lương là sân khấu ca kịch của người Việt ở Nam Bộ, hình thành đầu thế kỷ XX từ đờn ca tài tử, ca ra bộ, hát bội và kịch nói phương Tây. Năm ra đời còn tranh luận (từ 1916 đến 1922 tùy nguồn); trang UNESCO chỉ ghi danh đờn ca tài tử Nam Bộ (2013) và không nhắc đến cải lương.
Danh mục: Kiến trúcThời kỳ: Cận hiện đại
Nhà thờ Đức Bà Sài Gòn khởi công ngày 7/10/1877, khánh thành ngày 11/4/1880, theo phương án của kiến trúc sư J. Bourad (Roman cải biên pha Gothic). Công trình đang trong đợt đại trùng tu từ 2017; hai thánh giá mạ vàng được đặt lại lên đỉnh tháp ngày 19/3/2026.
1/9/1858
Liên quân Pháp – Tây Ban Nha tấn công Đà Nẵng
Liên quân Pháp – Tây Ban Nha nổ súng tấn công Đà Nẵng, mở đầu cuộc xâm lược Việt Nam của thực dân Pháp.
Đà Nẵng
5/6/1862
Triều Nguyễn ký hòa ước với Pháp và Tây Ban Nha, nhượng ba tỉnh miền Đông Nam Kỳ (Biên Hòa, Gia Định, Định Tường) và đảo Côn Lôn cho Pháp.
15/4/1865
1884 – 1913
Nông dân Yên Thế dưới sự lãnh đạo của Hoàng Hoa Thám kháng chiến chống Pháp gần 30 năm.
Bắc Ninh
6/6/1884
Triều Nguyễn ký hòa ước với Pháp, chính thức thừa nhận quyền bảo hộ của Pháp trên Bắc Kỳ và Trung Kỳ.
1885 – 1896
Sau cuộc phản công ở kinh thành Huế thất bại, Tôn Thất Thuyết đưa vua Hàm Nghi ra Tân Sở và ban chiếu Cần vương, kêu gọi văn thân, sĩ phu đứng lên chống Pháp.
28/2/1902
Cây cầu thép dài hơn 1,6 km bắc qua sông Hồng (khi đó gọi là cầu Doumer) được khánh thành.
Hà Nội
1905 – 1909
Phan Bội Châu tổ chức đưa thanh niên sang Nhật Bản học tập để chuẩn bị lực lượng giành độc lập.
1907
Các sĩ phu yêu nước mở trường Đông Kinh nghĩa thục ở Hà Nội, dạy học không lấy tiền, cổ động chữ Quốc ngữ và tư tưởng duy tân; trường bị đóng cửa cuối năm.
Hà Nội
5/6/1911
Nguyễn Tất Thành ra đi tìm đường cứu nước
Nguyễn Tất Thành (sau này là Chủ tịch Hồ Chí Minh) rời bến Nhà Rồng trên tàu Amiral Latouche-Tréville sang Pháp.
Hồ Chí Minh
1930 – 1931
Cao trào đấu tranh của công nhân, nông dân ở Nghệ An, Hà Tĩnh, đỉnh cao là việc lập chính quyền Xô viết ở nhiều làng xã.
Nghệ An
3/2/1930
Thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam
Hội nghị hợp nhất các tổ chức cộng sản do Nguyễn Ái Quốc chủ trì ở Hồng Kông thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam.
19/8/1945
Việt Minh lãnh đạo tổng khởi nghĩa giành chính quyền, thắng lợi ở Hà Nội ngày 19/8/1945 rồi lan ra cả nước; vua Bảo Đại thoái vị.
Hà Nội
2/9/1945
Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn Độc lập tại Quảng trường Ba Đình, khai sinh nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa.
Hà Nội
7/5/1954
Sau 56 ngày đêm (13/3 – 7/5/1954), quân đội Việt Nam tiêu diệt tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ của Pháp.
Điện Biên
21/7/1954
Hiệp định đình chỉ chiến sự ở Việt Nam được ký kết, lấy vĩ tuyến 17 làm giới tuyến quân sự tạm thời.
30/4/1975
Kết thúc chiến tranh, thống nhất đất nước
Xe tăng Quân Giải phóng tiến vào Dinh Độc Lập ở Sài Gòn, chiến tranh Việt Nam kết thúc; năm 1976 nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam ra đời.
Hồ Chí Minh
tháng 12 năm 1986
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI của Đảng Cộng sản Việt Nam đề ra đường lối Đổi mới, chuyển sang kinh tế thị trường.
1993
Quần thể di tích Cố đô Huế được công nhận Di sản thế giới
Quần thể di tích Cố đô Huế là di sản đầu tiên của Việt Nam được UNESCO ghi vào Danh sách Di sản thế giới.
Huế
1994
Vịnh Hạ Long được công nhận Di sản thế giới
Vịnh Hạ Long được UNESCO ghi danh là Di sản thiên nhiên thế giới; năm 2023 mở rộng thành Vịnh Hạ Long – Quần đảo Cát Bà.
Quảng Ninh
28/7/1995
Việt Nam trở thành thành viên thứ bảy của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á.
1999
Phố cổ Hội An và Khu đền tháp Mỹ Sơn được công nhận Di sản thế giới
Tại cùng một kỳ họp, UNESCO ghi danh Phố cổ Hội An và Khu đền tháp Mỹ Sơn vào Danh sách Di sản văn hóa thế giới.
Đà Nẵng
2005
Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên được UNESCO vinh danh
Không gian văn hóa cồng chiêng Tây Nguyên được UNESCO công nhận là Kiệt tác truyền khẩu và phi vật thể của nhân loại.
11/1/2007
Việt Nam chính thức trở thành thành viên thứ 150 của Tổ chức Thương mại Thế giới.
2010
Khu trung tâm Hoàng thành Thăng Long được công nhận Di sản thế giới
Khu di tích trung tâm Hoàng thành Thăng Long – Hà Nội được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa thế giới, đúng dịp kỷ niệm 1000 năm Thăng Long.
Hà Nội
2014
Quần thể danh thắng Tràng An được công nhận Di sản thế giới
Tràng An là di sản thế giới hỗn hợp (văn hóa và thiên nhiên) đầu tiên của Việt Nam và Đông Nam Á.
Ninh Bình
2025
Quần thể Yên Tử – Vĩnh Nghiêm – Côn Sơn, Kiếp Bạc được công nhận Di sản thế giới
Quần thể di tích gắn với Thiền phái Trúc Lâm và nhà Trần trải trên Quảng Ninh, Bắc Ninh, Hải Phòng được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa thế giới.
1/7/2025
Sắp xếp còn 34 tỉnh, thành phố
Việt Nam sắp xếp lại đơn vị hành chính cấp tỉnh từ 63 xuống 34 tỉnh, thành phố và bỏ cấp huyện; chính quyền mới hoạt động từ ngày 1/7/2025.
